Bản đồ chiếc xe: khoang máy, gầm, khoang lái

Hiểu nguyên lý

Một chiếc xe con phổ thông có thể chia thành bốn vùng dễ nhớ: khoang lái (nơi bạn điều khiển), khoang máy dưới nắp capo (nơi động cơ và các bình chất lỏng nằm), cốp sau (đồ cứu hộ: lốp dự phòng, kích, tay vặn ốc) và gầm xe cùng bốn bánh (hộp số, ống xả, phanh, giảm xóc). Khi bạn biết bộ phận nào nằm ở vùng nào, việc kiểm tra định kỳ hay mô tả triệu chứng cho thợ sẽ nhanh và chính xác hơn rất nhiều.

Trong khoang máy, những thứ chủ xe được phép tự nhìn và châm thường có nắp màu sáng hoặc ký hiệu dễ nhận: que thăm dầu, nắp đổ dầu máy, bình nước làm mát phụ, bình nước rửa kính, bình dầu phanh (chỉ nhìn mức), ắc quy. Những thứ còn lại như dây curoa, máy phát, máy đề, quạt két nước bạn chỉ cần biết vị trí để quan sát, không cần chạm tay vào.

Vị trí cụ thể mỗi xe một khác: xe này để ắc quy bên trái, xe kia để bên phải; có xe đặt bình nước rửa kính sâu dưới cản. Mô hình 3D là một chiếc xe điển hình để bạn nắm bố cục chung. Khi ra xe thật, hãy mở sổ hướng dẫn sử dụng, phần sơ đồ khoang máy, để đối chiếu. Với xe hybrid và xe điện, dây cáp màu cam là điện cao áp: chỉ nhìn, không chạm.

Các bước

1. Nhìn tổng thể từ bên ngoàiXoay mô hình một vòng. Phía trước là nắp capo che khoang máy, hai cụm đèn pha và đèn xi nhan; trên kính chắn gió là cần gạt mưa. Chạm vào từng chi tiết để nghe tên. Hãy tập thói quen đi một vòng quanh xe trước khi lái để nhìn đèn, lốp và vết nước dưới gầm.
2. Khoang lái: bàn đạp và cần sốChuyển sang khoang lái. Từ phải sang trái là bàn đạp ga, bàn đạp phanh và (chỉ xe số sàn) bàn đạp côn. Cần số nằm giữa hai ghế; taplo trước mặt hiển thị tốc độ, vòng tua và đèn báo. Chốt mở capo thường nằm dưới taplo phía người lái, có hình chiếc xe mở nắp.
3. Khoang lái: phanh tay, đèn khẩn cấp, cầu chìPhanh tay có thể là cần kéo hoặc nút bấm điện tử. Nút đèn khẩn cấp (tam giác đỏ) nằm giữa taplo, là nút bạn cần nhớ nhất khi xe gặp sự cố. Hộp cầu chì trong xe thường ở dưới taplo bên lái; lọc gió điều hoà thường nằm sau hộc đựng găng tay. Vị trí cụ thể xem sổ hướng dẫn của xe.
4. Khoang máy: động cơ và dầu máyMở capo trên mô hình. Khối lớn ở giữa là động cơ. Que thăm dầu thường có tay cầm màu vàng hoặc cam; nắp đổ dầu nằm trên đỉnh động cơ, có hình bình dầu. Hộp lọc gió là hộp nhựa lớn nối với đường ống hút gió vào động cơ. Chỉ mở capo kiểm tra khi đã tắt máy và chờ vài phút cho máy bớt nóng. Đỗ xe trên mặt phẳng, kéo phanh tay.
5. Khoang máy: các bình chất lỏngBình nước làm mát phụ bằng nhựa trong, có vạch MIN và MAX, nối với két nước phía đầu xe; quạt két nước nằm ngay sau két. Bình nước rửa kính có nắp hình kính chắn gió có tia nước. Bình dầu phanh nhỏ, thường nằm sát vách phía người lái: chủ xe chỉ nhìn mức, không tự mở hay châm khi chưa hiểu rõ. Không mở nắp két nước hay bình nước làm mát khi máy còn nóng: nước sôi có áp suất có thể phun ra. Quạt két nước có thể tự quay cả khi đã tắt máy, giữ tay xa cánh quạt.
6. Khoang máy: ắc quy, cầu chì, dây curoaẮc quy có hai cọc: cọc dương (+, thường chụp nắp đỏ) và cọc âm (−). Hộp cầu chì khoang máy là hộp nhựa đen có nắp in sơ đồ. Dây curoa chạy vòng quanh các puly ở đầu động cơ, kéo máy phát và các thiết bị khác. Bạn chỉ cần nhìn: cọc bình có bám bột trắng xanh không, dây curoa có nứt không. Không để cờ lê hay vật kim loại chạm cùng lúc hai cọc ắc quy: có thể gây chập, tia lửa.
7. Cốp xe: bộ đồ cứu hộMở cốp. Dưới tấm lót sàn cốp thường là lốp dự phòng, kích xe và tay vặn ốc; tam giác phản quang để cảnh báo phía sau khi xe dừng khẩn cấp. Nên kiểm tra ngay khi nhận xe xem đủ bộ chưa, vì đến lúc thủng lốp giữa đường mới tìm thì đã muộn.
8. Gầm xe: hộp số, ống xả, bình xăngNâng xe trên mô hình để nhìn gầm. Hộp số nằm sát động cơ; ống xả chạy dọc gầm ra phía sau; bình xăng thường nằm dưới hàng ghế sau. Các điểm kê kích là vị trí khung được gia cố dọc hai bên sườn, chỉ kê kích đúng ở đây. Giảm xóc nằm cạnh mỗi bánh. Trên xe thật, không chui vào gầm khi xe chỉ được đỡ bằng kích. Ống xả rất nóng sau khi chạy.
9. Bánh xe và phanhPhóng to bánh trước. Lốp có van bơm hơi, mâm được giữ bằng các ốc bánh. Nhìn qua khe mâm sẽ thấy đĩa phanh và cụm phanh (càng phanh kẹp má phanh). Phanh là hệ thống an toàn: bạn chỉ quan sát, mọi việc tháo lắp để gara làm.
10. Đuôi xe và nắp bình xăngQuay ra sau xe: đèn hậu, đèn phanh, đèn biển số. Nắp bình xăng nằm một bên thân xe; mũi tên nhỏ cạnh biểu tượng cây xăng trên đồng hồ nhiên liệu cho biết nắp ở bên nào. Nhờ người đứng sau khi bạn đạp phanh để kiểm tra đèn phanh còn sáng.

Dấu hiệu nhận biết

• Không biết nắp nào là dầu máy, nắp nào là nước làm mát khi mở capo
• Không tìm được nút mở capo, nắp bình xăng hoặc chỗ để lốp dự phòng khi cần
• Khó mô tả cho thợ tiếng kêu hay vết rò rỉ nằm ở đâu trên xe

Khi nào tự xử lý, khi nào ra gara?

Kiểm tra nhanh

Kiến thức tham khảo, không thay thế kiểm tra của kỹ thuật viên. Mô hình 3D minh hoạ một chiếc xe điển hình, vị trí chi tiết trên xe của bạn có thể khác — xem sổ hướng dẫn sử dụng. Nguồn: Tìm hiểu các bộ phận cơ bản trên ô tô (Thanh Niên) · Mở nắp capo và kiểm tra khoang động cơ: những lưu ý quan trọng (Tuổi Trẻ / PLO)