Hiểu nguyên lý
Để động cơ xăng nổ được, cần đủ ba thứ theo đúng thứ tự. Đầu tiên, ắc quy 12V phải đủ khoẻ để quay máy đề — đây là lúc xe cần dòng điện lớn nhất. Máy đề quay bánh đà, kéo động cơ quay theo. Sau đó, khi động cơ đã quay, nó cần xăng được bơm tới, tia lửa ở bugi và sự “cho phép” của hệ thống chống trộm (nhận đúng chìa khoá).
Vì vậy có hai tình huống rất khác nhau. Đề không quay (im lặng, chỉ nghe “tạch” hoặc “tạch tạch tạch”) thường là vấn đề điện: ắc quy yếu, cọc bình lỏng hoặc bám rỉ, máy đề hay rơ-le đề hỏng — hoặc đơn giản là bạn chưa đạp phanh, cần số chưa ở P/N. Đề quay đều “è è è” mà không nổ thì điện đã đủ, nên nghi tới nhiên liệu (hết xăng, bơm xăng), đánh lửa, hoặc xe không nhận chìa khoá.
Ắc quy hiếm khi “chết” hẳn đột ngột: đèn taplo và radio vẫn sáng vì chúng tốn ít điện, nhưng tới lúc cần dòng lớn để đề thì ắc quy yếu sẽ gục. Do đó “đèn vẫn sáng” chưa chắc là ắc quy còn tốt. Bài này giúp bạn khoanh vùng nguyên nhân bằng tai và mắt, xử lý được các lỗi thao tác và ắc quy yếu, còn các lỗi bên trong máy đề, bơm xăng, đánh lửa thì để gara làm.
Các bước
- Kiểm tra thao tác khởi động trước tiênRất nhiều ca “xe không nổ” chỉ là thao tác thiếu. Xe số tự động / CVT: cần số phải ở P (hoặc N) và chân phải đạp phanh khi bấm Start. Xe số sàn đời mới: phải đạp hết bàn đạp côn. Kiểm tra lại rồi thử một lần nữa trước khi nghĩ tới hỏng hóc.
- Bật ON và nhìn taploBật khoá sang ON (chưa đề). Các đèn báo sẽ sáng lên một lượt. Nếu taplo tối om hoặc rất mờ, nghiêng mạnh về ắc quy. Nếu đèn hình chìa khoá nhấp nháy hoặc màn hình báo không nhận chìa, vấn đề là chìa khoá / chống trộm chứ không phải máy đề. Nhìn thêm kim hoặc vạch xăng.
- Nghe tiếng khi đề để khoanh vùngĐề một lần, nghe kỹ. “Tạch tạch tạch” liên tục: ắc quy quá yếu, không đủ sức kéo máy đề. Một tiếng “cạch” rồi im, đèn vẫn sáng rõ: có thể máy đề, rơ-le đề hoặc dây nối. Im lặng hoàn toàn: kiểm tra lại thao tác, ắc quy, cầu chì. Quay đều mà không nổ: chuyển sang kiểm tra nhiên liệu và chìa khoá. Mỗi lần đề không quá khoảng 5–10 giây, nghỉ chừng nửa phút đến một phút giữa các lần để máy đề không quá nóng và ắc quy kịp hồi.
- Nhìn cọc ắc quyMở capo, tìm ắc quy và hai cọc. Cọc bám lớp bột trắng xanh, hoặc đầu cos lắc được bằng tay là tiếp xúc kém — xe có thể đủ điện để sáng đèn nhưng không đủ để đề. Nếu đầu cos lỏng, có thể siết lại bằng cờ lê đúng cỡ. Bình phồng, nứt, rò nước thì không đụng tới, gọi cứu hộ. Không để cờ lê chạm cùng lúc cọc dương và thân xe — sẽ chập, toé lửa. Đeo găng, không hút thuốc gần ắc quy.
- Đề quay mà không nổ: xăng còn không?Đồng hồ xăng sát vạch đỏ, đèn báo nhiên liệu sáng, xe đang đỗ dốc — rất có thể bơm không hút được xăng. Đây là nguyên nhân dễ bị bỏ qua nhất. Nếu vừa đổ xăng mà vẫn không nổ, hoặc nghe mùi xăng nồng sau nhiều lần đề, dừng đề và gọi gara: bơm xăng, kim phun, bugi là việc của thợ. Không tự tháo đường ống xăng hay thử “mồi xăng”. Hệ thống nhiên liệu chỉ để gara xử lý.
- Chìa khoá thông minh không được nhậnNếu taplo báo không thấy chìa, pin chìa có thể đã hết. Hầu hết xe cho phép áp sát chìa vào nút Start (hoặc cắm vào khe riêng, tuỳ xe) rồi đạp phanh và bấm Start. Thử thêm chìa dự phòng. Tránh để chìa sát điện thoại, sạc không dây — chúng có thể gây nhiễu. Chi tiết cách làm xem bài C13 và sổ hướng dẫn của xe.
- Ắc quy yếu: kích bình hoặc gọi cứu hộNếu mọi dấu hiệu chỉ về ắc quy yếu (tạch tạch, đèn mờ, xe để lâu, quên tắt đèn), bạn có thể kích bình bằng xe khác hoặc bộ kích cầm tay theo đúng thứ tự ở bài C2. Sau khi nổ, cho xe chạy để sạc lại và đưa đi kiểm tra ắc quy — bình đã yếu thường sẽ hết lại.
Dấu hiệu nhận biết
- Bấm Start hoặc vặn khoá chỉ nghe “tạch” một tiếng hoặc “tạch tạch” liên tục, máy không quay
- Đèn taplo mờ, nhấp nháy hoặc tắt hẳn khi đề; còi kêu yếu
- Máy đề quay chậm, nặng nề “è… è…” như sắp hết hơi
- Máy đề quay đều, nhanh nhưng động cơ không nổ
- Màn hình báo không tìm thấy chìa khoá, đèn hình chìa khoá nhấp nháy
- Bấm Start không có phản ứng gì, đèn taplo vẫn sáng bình thường
Khi nào tự xử lý, khi nào ra gara?
Kiểm tra nhanh
Kiến thức tham khảo, không thay thế kiểm tra của kỹ thuật viên. Mô hình 3D minh hoạ một chiếc xe điển hình, vị trí chi tiết trên xe của bạn có thể khác — xem sổ hướng dẫn sử dụng. Nguồn: 5 nguyên nhân khiến xe “đề” được nhưng không nổ máy — VietNamNet · Làm sao để mở cửa, khởi động xe khi chìa khóa thông minh hết pin? — oto.com.vn · Làm sao để kích bình xe ô tô đúng cách? — Báo Quốc tế